ਸੋਹਨ ਸਿੰਘ ਭਕਨਾ

ਸੋਹਣ ਸਿੰਘ 1870 ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਨੇੜੇ ਭਕਨਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨ ਦੇ ਘਰ ਜੰਮੇ, ਅਤੇ 1909 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੱਕੜ ਮਿੱਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

1913 ਵਿੱਚ ਉਹ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਗ਼ਦਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬਾਨੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੇ, ਜੋ ਅਸਟੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਾਨ ਫ਼ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਵਿੱਚ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਰਾਜ ਵਿਰੁੱਧ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਇਨਕਲਾਬ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। 1914 ਵਿੱਚ ਉਹ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਪਰਤੇ, ਉਤਰਦਿਆਂ ਹੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਹੋਈ, ਜੋ ਉਮਰ ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਬਦਲੀ ਗਈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਜੇਲ੍ਹ ਕੱਟੀ, ਬਹੁਤੀ ਅੰਡੇਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਕੈਦੀਆਂ ਲਈ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।

ਰਿਹਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕਿਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਲਹਿਰ ਦੇ ਆਗੂ ਬਣੇ, ਅਤੇ ਮੁੜ ਜੇਲ੍ਹ ਗਏ। ਉਹ 1968 ਵਿੱਚ ਅਠਾਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਚਲਾਣਾ ਕਰ ਗਏ।