ہرمندر صاحب دے کندھ-چتر اتے نقاشی
ہرمندر صاحب دیاں رنگیاں کندھاں، جتھے سکھ فنکاراں نے پھلاں، پنچھیاں اتے جانوراں دا اک باغ سرجیا۔
جدوں 1830ویاں وچ رݨجیت سنگھ نے ہرمندر صاحب دیاں اپرلیاں منزلاں اتے سنہری تانبا اتے سنگ مرمر لگوایا، تاں اندرلیاں کندھاں امرتسر وچ کم کردے سکھ فنکاراں دے اک سکول نے کندھ-چتراں اتے گچ، بھاو سنہری پلستر دے کم، نال سجائیاں۔ اوہناں دی کلا نوں نقاشی کہا جاندا ہے۔
نمونے بہتے پھلدار ہن: پھلاں نال بھرے گلدان، ویلاں، پھلدار رکھ، اتے اوہناں وچکار جانور اتے پنچھی، مچھیاں، شیر اتے مور، جو دہن کہاوندیاں گنجھلدار سممت تختیاں وچ سجائے گئے ہن۔ چترکاراں نے، جنہاں وچوں ویہویں صدی دے شروع وچ بھائی گیان سنگھ نکاش سبھ توں مشہور سن، مغل، پہاڑی اتے راجستھانی روایتاں توں لیا، پر اک اجہی شیلی بݨائی جو بناں شک اوہناں دی آپݨی ہے۔
اوہناں ہی کاریگراں نے تاج محل دے ڈھنگ نال سنگ مرمر دے فرشاں اتے ہیٹھلیاں کندھاں وچ قیمتی پتھر جڑے۔ اوہناں دا بہتا کم بچیا ہے، بھاویں کجھ 1984 وچ اتے بعد دیاں مرمتاں وچ گواچ گیا۔
گیلری
8 رچناواں
تصویراں وکیمیڈیا کامنز توں؛ پورے آکار وچ اتے سہرے سمیت ویکھݨ لئی کسے نوں چݨو۔
ہور چترکاری اتے کلا
جدوں رݨجیت سنگھ نے کانگڑا لیا، گلیر اتے کانگڑے دے پہاڑی چترکار سکھ درباراں اتے گرواں دے چتر بݨاوݨ لگے۔
ہندوستانی اتے یورپی فنکار جنہاں نے رݨجیت سنگھ دا دربار چتریا، کیہر سنگھ توں لے کے اوگسٹ شوفٹ تک۔
گرو نانک دیاں چتراں والیاں جیون-کتھاواں، سبھ توں پراݨی سکھ چترکاری۔
▶ ویکھو
سکھ-ہنگیریان چترکار جو اجوکی ہندوستانی کلا دی بانی بݨی اتے 28 سال دی عمر وچ لاہور وچ چل وسی۔
▶ ویکھو
اندریٹے دا چترکار، جس دے بݨائے گرواں دے چتر لگبھگ ہر سکھ گھر وچ ٹنگے ہن۔
امرتسر دے فنکار جنہاں نے 1849 توں بعد انگریز خریدداراں لئی کتے، ذاتاں اتے تہوار چترے۔
▶ ویکھو
جہلم دا چترکار، بتگھاڑا اتے آرکیٹیکٹ، بچپن توں بولا، جسدے ونڈ دے چتر اسدیاں سبھ توں تکڑیاں تصویراں وچوں ہن۔
▶ ویکھو
لائلپر دا چترکار جسنے کلا لئی بینک دی نوکری چھڈی، اتے آدھنک بھارت دیاں بھیڑاں، بینڈ والیاں اتے دکھ نوں چتریا۔
▶ ویکھو
دلی دی چترکار، لیکھکا اجیت کور دی دھی، جسدا کم سکھ تاریخ، 1984 دے قتل عام اتے پنجاب دیاں عورتاں توں پریرت ہے۔
وزیراباد دا چترکار جسنے تھیئیٹر دے پردے رنگݨ توں شروع کیتا اتے پنجابی پنڈ دی زندگی دا مہان چترکار بݨیا۔
لنڈن وچ جمی چترکار جسنے 1940 وچ پنجاب یونیورسٹی دا فائین آرٹس وبھاگ ستھاپت کیتا اتے لاہور دے فنکاراں دیاں پیڑھیاں نوں سکھایا۔
پٹیالہ دربار دا لگھو-چترکار جو پراݨی مغل شیلی نوں آدھنک لاہور وچ لے آیا۔
امرتسر دا چترکار، رمانی قدرتی درشاں اتے سکھ وشیاں دے چتراں لئی جاݨیا جاندا۔
▶ ویکھو
پاکستان دے رنگے ہوئے ٹرک: ہر انچ پھلاں، پنچھیاں، شاعری، نائکاں اتے شیشیاں نال ڈھکیا۔
▶ ویکھو
نیلیاں اتے چٹیاں چمکدار ٹائیلاں اتے بھانڈے جو ملتان اتے اچ دیاں درگاہاں نوں ڈھکدے ہن۔