ਚੰਨ ਪਰਦੇਸੀ
ਇੱਕ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ, ਉਸਦੇ ਮੁਜ਼ਾਰੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨਾਲ ਹੋਈ ਜ਼ਿਆਦਤੀ ਬਾਰੇ ਸੰਜੀਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ, ਜੋ ਕਲਾ-ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਹੁਨਰਮੰਦਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਬਣਾਈ।
ਚੰਨ ਪਰਦੇਸੀ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ-ਸਿਨੇਮਾ ਦਾ ਨਵਾਂ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਲਿਆਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਬੱਬਰ, ਰਮਾ ਵਿੱਜ, ਓਮ ਪੁਰੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਸ਼ ਪੁਰੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਇੱਕ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ, ਉਸਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੁਜ਼ਾਰੇ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਤੀ ਵਿੱਚੋਂ ਜੰਮੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਇਸਨੂੰ ਕੌਮੀ ਇਨਾਮ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਵਿਖਾਇਆ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਮਖ਼ੌਲੀਆ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ।
ਹੋਰ ਸਿਨੇਮਾ ਅਤੇ ਨਾਟਕ
ਲਾਹੌਰ ਉਦੋਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਬਣਾਉਂਦਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਬੰਬਈ ਅਜੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਅਤੇ 1947 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਦਿਲ ਬਣ ਗਿਆ।
ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਐਕਸ਼ਨ ਫ਼ਿਲਮ ਜਿਸ ਨੇ ਸੁਲਤਾਨ ਰਾਹੀ ਨੂੰ ਦੰਤਕਥਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਦਾ 2022 ਦਾ ਨਵਾਂ ਰੂਪ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣ ਗਿਆ।
ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਕਪੂਰ ਤੋਂ ਯਸ਼ ਚੋਪੜਾ ਤੱਕ, ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਬਾਨੀ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਸਰਹੱਦੀ ਸੂਬੇ ਤੋਂ ਆਏ।
ਘੁੰਮਦੇ ਮਸਖ਼ਰੇ ਅਤੇ ਨਕਲਚੀ ਜੋ ਵਿਆਹਾਂ, ਮੇਲਿਆਂ ਅਤੇ ਦਰਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦੇ ਸਨ, ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰਾਂ, ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਅਫ਼ਸਰਾਂ ਦਾ ਮਖ਼ੌਲ ਉਡਾਉਂਦੇ।
ਉਹ ਨਾਟਕਕਾਰ ਜੋ ਸਿਆਸੀ ਨਾਟਕ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਤੱਕ ਲੈ ਗਿਆ, ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਮੰਨਾ ਸਿੰਘ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ।
ਫ਼ੌਜੀ ਰਾਜ ਹੇਠ ਬਣੀ ਲਾਹੌਰ ਦੀ ਥੀਏਟਰ ਕੰਪਨੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਟਕ ਬੁੱਲ੍ਹਾ ਬੁੱਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਸਟੇਜ ਉੱਤੇ ਲੈ ਆਇਆ।
ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ ਜਿਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਨੇਮਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜਿਊਂਦਾ ਕੀਤਾ, ਸ਼ਰਧਾ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰਕ ਕਹਾਣੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਕਪੂਰ ਸੀ।
ਵਾਰਿਸ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਹੀਰ ਉੱਤੇ ਲਾਹੌਰ ਦੀ ਵੱਡੀ ਫ਼ਿਲਮ, ਫ਼ਿਰਦੌਸ ਅਤੇ ਇਜਾਜ਼ ਨਾਲ ਅਤੇ ਨੂਰ ਜਹਾਂ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ।
2010ਵਿਆਂ ਦਾ ਉਛਾਲ, ਜਦੋਂ ਮੋਹਾਲੀ ਅਤੇ ਲਾਹੌਰ ਦੀਆਂ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੇ ਲੁਧਿਆਣੇ ਤੋਂ ਬਰੈਂਪਟਨ ਤੱਕ ਸਿਨੇਮਾ ਘਰ ਭਰ ਦਿੱਤੇ।