پنجا صاحب، حسن ابدال

حسن ابدال راولپنڈی اتے پشاور وچکار جی. ٹی. روڈ اتے، چشمے والی اک پہاڑی دے پیراں وچ ہے۔ سکھ روایت ہے کہ گرو نانک دیو جی مردانے نال ایتھے آئے، مردانے نوں پیاس لگی، اتے اوہناں نے پہاڑی دی چوٹی اتے چشمے کول رہندے صوفی ولی کندھاری توں پاݨی منگیا۔ پیر نے تن وار نانہ کیتی اتے، گسے وچ، گرو جی ول اک وڈی چٹان ریڑھ دتی، جس نوں گرو جی نے آپݨا پنجا اگے کرکے روک لیا۔ اوہناں دے پنجے دا نشان اج وی چٹان اتے ہے، اتے ایس دے ہیٹھوں چشما پھٹ پیا۔

ہری سنگھ نلوئے نے 1820ویاں وچ ایتھے پہلا گوردوارہ بݨوایا۔ چٹان اتے اوس دے سروور دوالے بݨیا گوردوارہ پنجا صاحب پاکستان دے سبھ توں اہم سکھ استھاناں وچوں ہے، اتے ہر وساکھی بھارت اتے دنیا بھر توں ہزاراں شردھالو ایتھے آوندے ہن۔

1922 وچ سکھ حسن ابدال وچ ریل دی پٹڑی اتے لیٹ گئے تاں جو گرو کا باغ مورچے دے قیدیاں نوں لجا رہی گڈی رکے اتے قیدیاں نوں پرشادا چھکایا جا سکے؛ دو گڈی ہیٹھ آ کے شہید ہو گئے، اتے اوہناں نال پنجا صاحب دا ساکا یاد کیتا جاندا ہے۔