پنج پاݨیاں دی دھرتی نے دنیا نوں اوس دے پہلے شہر، اوس دے سنت اتے اوس دے گیت دتے۔ ایس نوں پار کرن والے ہر سامراج نے ایس نوں توڑیا، پھر وی ایہہ یاد رکھݨ لئی ساڈی ہے، اتے مڑ ثابت کرن لئی وی۔
مینیفیسٹو پڑھو →
'وڈا گھلوگھارا'۔ ابدالی دے رسالے نے کپ اتے رہیڑے نیڑے دکھݨ ول جاندے سکھ پرواراں دے وہیر نوں جا گھیریا۔ لڑاکیاں نے پرواراں دوالے چلدا گھیرا بݨایا اتے سارا دن لڑدے رہے۔
1762 دے شروع وچ احمد شاہ ابدالی سکھاں نوں کچلݨ دا ارادا کرکے پنجاب مڑیا۔ دل خالصہ، آپݨے پرواراں سمیت، مالوے وچوں دکھݨ ول ریگستاناں دی سرکھیا ول جا رہا سی، شاید تیہ توں پنجاہ ہزار لوکاں دا اک وڈا وہیر۔
5 فروری 1762 نوں ملیرکوٹلے نیڑے کپ اتے رہیڑا پنڈاں کول ابدالی دی فوج نے، جو بڑی تیزی نال کوچ کرکے آئی سی، وہیر نوں جا گھیریا۔ سکھاں نے اک چلدا چورس گھیرا بݨایا، لڑاکے عورتاں، بچیاں اتے بزرگاں دے دوالے، اتے لگاتار حملیاں ہیٹھ میلاں تک لڑدے اگے ودھدے رہے۔ جسا سنگھ آہلووالیئے دے کئی پھٹ لگے۔
دن مکݨ تک شاید ویہ توں تیہ ہزار سکھ شہید ہو چکے سن۔ ایہہ وڈا گھلوگھارا سی، 1984 توں پہلاں سکھ تاریخ دا سبھ توں بھیانک اک دن۔ ابدالی اگے امرتسر گیا اتے ہرمندر صاحب نوں بارود نال اڈا دتا۔ پھر وی مہینیاں وچ ہی سکھ مڑ میدان وچ سن، اتے اکتوبر وچ اوہناں نے امرتسر وکھے اوس دا پھر ٹاکرا کیتا۔
'Ghallughara' means a holocaust or wholesale massacre. Sikhs gave the name to the two great killings of the 18th century, and in 1984 many called the army's attack on the Harmandir Sahib the third.
Forces the governor of Lahore to pay tribute
Besieges Lahore four months; takes Kashmir
Sacks Delhi, Mathura and Agra
Attacks Amritsar; harried home by the Sikhs
Cannot pin down the Sikhs; withdraws
Turns back at Gujrat; his last campaign
Each time Abdali went home, the Sikhs came back out of the hills and forests and took the country again. By 1765 the misls held Lahore; Abdali's Afghan empire never kept the Punjab.
بندا سنگھ دا پہلا وڈا وار، اک امیر قصبے اتے جو گرو تیگ بہادر جی اتے چھوٹے صاحبزادیاں دے جلاداں دا گھر سی۔
بندا سنگھ نے پیر بدھو شاہ دا بدلا لیا، جس نوں گرو گوبند سنگھ جی دی مدد کرن لئی سڈھورے دے حاکم نے مار دتا سی۔
بندا سنگھ دی کسان فوج نے سرہند دی فوج نوں بھاجڑ پا دتی اتے وزیر خان نوں مار مکایا، اوہ بندا جس نے گرو جی دے چھوٹے صاحبزادیاں نوں شہید کروایا سی۔ دو دن بعد سرہند ڈگ پیا۔
بادشاہ نے آپ سکھ راجدھانی اتے چڑھائی کیتی۔ گلاب سنگھ ناں دے اک سکھ نے بندا سنگھ دے کپڑے پا لئے اتے اوس دی تھاں پھڑیا گیا جدوں کہ بندا کھسک گیا۔
بندا سنگھ اتے اوس دے ساتھی ہتھیار سٹݨ توں پہلاں اٹھ مہینے گھاہ اتے چھل کھا کے اک کندھاں والے اہاتے وچ ڈٹے رہے۔ اوہناں نوں دلی لجا کے شہید کیتا گیا۔
نادر شاہ نے کجھ گھنٹیاں وچ مغل فوج نوں کچل دتا، پھر دلی لٹی اتے تخت-اے-تاوس اتے کوہنور لے گیا۔
چھوٹا گھلوگھارامئی – جون 1746 · کوئی 7،000 سکھ مارے گئے اتے 3،000 شہید کیتے گئے (روایتی انکڑے)'چھوٹا گھلوگھارا'۔ آپݨے بھرا دی موت دا بدلا لیݨ لئی لکھپت رائے نے کاہنونوان دے چھنبھاں وچ سکھاں دا شکار کیتا۔ ہزاراں مارے گئے اتے قیدیاں دے لاہور وچ سر قلم کیتے گئے۔
اکو-اک وار جدوں ابدالی بھارت وچ آمھو-ساہمݨی لڑائی وچ ہاریا۔ سکھ جتھیاں نے اوس دے پچھے ہٹدے قافلیاں اتے حملے کیتے۔