
ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ
ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘੇ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸਿਰਾ, ਰਾਵੀ ਦੇ ਪਾਰ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ।
ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰਾਵੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਕਸਬਾ ਹੈ, ਜੋ ਦਰਿਆ ਵੱਲੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਰੋੜ੍ਹ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਔਲਾਦ ਨੇ ਵਸਾਇਆ। ਇੱਥੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚੋਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਰਬ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਭੇਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਕੁਰਾਨ ਦੀਆਂ ਆਇਤਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਸਲੋਕ ਕੱਢੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਸਬਾ ਸਰਹੱਦ ਉੱਤੇ ਆ ਗਿਆ, ਦਰਿਆ ਅਤੇ ਕੰਡਿਆਲੀ ਤਾਰ ਦੇ ਪਾਰ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦਿਸਦਾ। ਇੱਕ ਦਰਸ਼ਨ-ਥੜ੍ਹੇ ਤੋਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਉਹ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਵੇਖ ਸਕਦੇ ਸਨ ਜਿੱਥੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾਏ, ਪਰ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਨਵੰਬਰ 2019 ਤੋਂ ਇਹ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਲਾਂਘੇ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸਿਰਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਸੜਕ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਚੌਕੀ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਪੈਦਲ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।