چمکور صاحب
اک کچی گڑھی جتھے دسمبر 1704 وچ گرو گوبند سنگھ اتے کوئی چالی سنگھاں نے وڈی مغل فوج نوں روکی رکھیا۔ اوہناں دے دو وڈے صاحبزادے ایتھے شہید ہوئے۔
چمکور صاحب روپنگر ضلعے وچ ستلج دے دکھݨ والے میدان وچ اک قصبہ ہے۔ دسمبر 1704 وچ، انندپر چھڈݨ اتے سرسا اتے ہوئے بھاݨے توں بعد، گرو گوبند سنگھ جی نے کوئی چالی سنگھاں اتے آپݨے دو وڈے صاحبزادیاں سمیت ایتھے اک کچی گڑھی وچ مورچا لایا۔
وشال فوج وچ گھرے سنگھ پنج-پنج دے جتھیاں وچ لڑن نکلے۔ گرو جی دے صاحبزادے اجیت سنگھ اتے ججھار سنگھ اتے تن پیارے شہید ہوئے۔ رات نوں گرو جی تاڑی مار کے اتے للکار کے نکلے تاں جو کوئی ایہہ نا کہ سکے کہ اوہ چوری-چھپے گئے۔
گوردوارہ گڑھی صاحب گڑھی والی تھاں اتے ہے؛ گوردوارہ کتلگڑھ صاحب جتھے صاحبزادے شہید ہوئے؛ گوردوارہ تلوار صاحب، تاڑی صاحب اتے ہور اوس رات دیاں ساکھیاں دیاں نشانیاں ہن۔ ہر دسمبر شہیدی جوڑ میلا وڈیاں بھیڑاں کھچدا ہے۔
لوک
دسویں گرو، یودھا اتے کوی۔ 1699 وچ خالصہ ساجیا، مغلاں اتے پہاڑی راجیاں نال لمی جنگ لڑی، آپݨے چار پتر اتے ماتا وارے، اتے گرو گرنتھ صاحب نوں انتم گرو تھاپیا۔
گرو دے وڈے صاحبزادے، لگبھگ ستاراں اتے تیرھاں سال دے، جنہاں نے چمکور دی گڑھی وچوں نکل کے ہلیاں دی اگوائی کیتی اتے لڑدیاں شہید ہوئے۔
سرہند دا مغل صوبیدار جس نے آنندپر نوں گھیریا، گرو گوبند سنگھ دا پچھا کیتا اتے اوہناں دے چھوٹے صاحبزادیاں دی شہیدی دا حکم دتا۔ چپڑ چڑی وچ بندا سنگھ دی فوج ہتھوں ماریا گیا۔
پنج پیارے: دیا سنگھ، دھرم سنگھ، ہمت سنگھ، موہکم سنگھ اتے صاحب سنگھ، جنہاں نے 1699 دی وساکھی نوں گرو دے سیس منگݨ اتے ہاں کیتی۔
رنگھریٹا سکھ جو گرو تیغ بہادر دا سیس دلی توں آنندپر لیائے۔ بال گرو گوبند سنگھ نے اوہناں نوں گلے لا کے کہا 'رنگھریٹے گرو کے بیٹے'۔
چمکور دے کول اک پنڈ دی مٹیار جو رات نوں جنگ دے میدان وچ صاحبزادیاں اتے شہید سنگھاں دا سسکار کرن گئی، اتے مغل فوجیاں نے اوس نوں چکھا وچ سٹ دتا۔
لڑائیاں
سماں-ریکھا اتے
The battle of Chamkaur
دسمبر 1704Scroll sideways to see the whole figure →
- 1
The Sikhs go out in bands of five to fight in the open. Sahibzada Ajit Singh, 17, and Jujhar Singh, 13, fall leading them.
- 2
At night, at the Panj Pyare's bidding, the Guru leaves; Bhai Sangat Singh, who looked like him, stays in his place and dies at dawn.